Op 31 januari is de natuurvergunning voor vliegbasis Leeuwarden verstrekt. Deze vergunning is noodzakelijk vanwege de vervanging van de F-16 door de F-35. In de vergunning staat beschreven wat de invloed is van het geluid en de stikstofuitstoot op de Natura 2000 gebieden. Het dichtstbijzijnde Natura 2000 gebied is de Groote Wielen. De leefomgeving van de dorpen staan hierin dus niet beschreven. Toch is ook deze natuurvergunning wel degelijk van belang voor de omwonenden van de vliegbasis.

Wat goed is voor de flora en fauna is ook goed voor de mens en natuur dichter bij de vliegbasis. Het geluid dicht bij de vliegbasis is geregeld via de zogenaamde geluidscontouren. Deze zijn op jaarbasis; defensie moet daarbinnen blijven. Stikstofuitstoot in de nabijheid van de basis is nog nergens in geregeld. Defensie zal hiervoor nog een zogenaamde omgevingsvergunning aanvragen, zo deelde basiscommandant Doorten mee in de COVM-vergadering van 16-12-2021.

In de door het ministerie van LNV afgegeven natuurvergunning is de stikstofuitstoot van de vliegende F-35 berekend via een zogenaamd verkeersscenario. Daarbij is de stikstofuitstoot gekoppeld aan de geluidsbelasting. Een gekunstelde wijze van berekening omdat geluid en de geluidscontouren niks te maken hebben met stikstofuitstoot. LNV heeft hierbij de algemene gedachte gevolgd dat de F-35 minder kan vliegen dan de F-16 omdat deze meer geluid maakt en daardoor eerder buiten de geluidscontour komt. Minder vliegen betekent ook minder uitstoot, zo is de redenatie. In 1e instantie logisch, maar de werkelijkheid is veel complexer. De berekeningen zijn lastig of niet te checken omdat een deel van de gegevens geheim zijn. Althans in Nederland. In Noorwegen en Amerika worden cijfers over de uitstoot wel publiekelijk gemaakt. Hierin blijkt de vervanging van de F-16 door de F-35 een toename te geven van de stikstofuitstoot tot 207 %, terwijl in Nederland de uitstoot terug zal gaan naar 38%. Bijzonder omdat het dezelfde F-16 en dezelfde F-35 betreffen. Hoe kan het dan zo anders uitvallen in Nederland? In Noorwegen wordt vermeld dat het kerosineverbruik van de F-35 60% hoger ligt dan die van de F-16 (5600 l gemiddeld per uur i.p.v. 3500 l. per uur). De F-35 zal wel minder vaak vliegen dan de F-16. De teruggang in het aantal vliegbewegingen zal 10-20% betreffen, zo staat vermeld in de nota herindeling militaire luchtruim. Maar de vermindering van de stikstof uitstoot naar 38% is daar niet mee te verklaren. De grondgebonden stikstofuitstoot geeft volgens LNV een aanzienlijke verbetering. Dit komt omdat de F-35 niet meer hoeft proef te draaien in de zogenaamde testcell. Dat is goed nieuws. De vraagtekens zitten met name bij de luchtgebonden uitstoot.

LNV heeft de beoogde uitstoot afgezet t.o.v. het referentiejaar 2013. De vraag is of dat klopt. De stikstofbesluiten dateren van 2018 en 2019. Dat zit ook dichter bij de werkelijke periode van de vervanging. De vraag is ook of het maximaal aantal vliegbewegingen als referentie kan dienen. In werkelijkheid is er, ook in 2013, aanzienlijk minder gevlogen dan het maximale aantal zoals in 1982 is bedacht bij het berekenen van de geluidscontouren. Recente jurisprudentie wijst uit dat zogenaamde ongebruikte stikstofruimte niet automatisch als referentie kan dienen. In de vergunning van LNV wordt ook uitgelegd dat de flora en fauna in het dichtstbijzijnde Natura 2000 gebied geen hinder ondervindt van de vervanging van de F-16 door de F-35. Dit is ook mee gebaseerd op de voornoemde berekening.

Beroep door milieudefensie Leeuwarden

Milieudefensie Leeuwarden heeft laten weten in beroep te gaan. Ze wil streven naar een Natuurvergunning die klopt met de werkelijke cijfers. Voor het bezwaar aantekenen heeft Milieudefensie advocaat Gina Kamsma ingehuurd. Deze heeft op zaterdag 12 februari uitleg gegeven aan de bestuurders van Dorpsbelang van de omliggende dorpen. De dorpen beraden zich nu of ze wel of niet zullen aansluiten bij het bezwaar maken. Bezwaar maken kan bij de rechtbank tot en met 14 maart. De eerdere datum is verschoven omdat LNV de Natuurvergunning van 10 januari heeft ingetrokken en vervangen door een van 31 januari.

Voor meer informatie zie ook de artikelen in onderstaande links:

'Behoarlike flaters' yn natoerfergunning fleanbasis, Miljeudefinsje yn berop | Omrop Fryslân (omropfryslan.nl)

https://frieschdagblad.nl/regio/Milieudefensie-in-beroep-tegen-natuurvergunning-Vliegbasis-27474038.html

https://frieschdagblad.nl/regio/Natuurvergunning-Vliegbasis-Leeuwarden-definitief-flink-minder-vliegbewegingen-van-de-F-35-27387510.html

Vliegbasis Leeuwarden krijgt een natuurvergunning voor onbepaalde tijd: wat houdt dat in? - Leeuwarder Courant (lc.nl)

Voor vliegbasis geen plek in provincie van rust en ruimte | opinie - Leeuwarder Courant (lc.nl)

[dit artikel delen op]